Under Pressure / Pod pritiskom

28. februar – 18. mart 2023.

U okvirima savremenih društvenih fenomena, individua, koja po prirodi teži i pripadnosti društvenoj zajednici, u savremenoj, novotehnološkoj popkulturi suočava se neprestano sa novokreiranim vremenom i prostorom ispunjenim društvom koje sve više pokušava da se prilagodi i isprati rapidne tokove savremenog načina života. Razvoj društvenih mreža, izražena virtuelna stvarnost i pristupačnost informacijama raznolikog sadržaja koje se neprestano smenjuju i „troše“, proizvele su jedno prezasićeno društvo, čije se potrebe i apetit u kratkom periodu zadovolje. Beskonačnost uživanja savremenog društva, koje poprima efekat perpetuum mobile-a, neminovno je doprinela usponu konzumerizma i hiperprodukciji koji se neprestano nameću i očekuju u svetu savremene umetnosti. Upravo se u međuprostoru ovih pojava, javljaju i skladište iskonska pitanja o stvaralačkoj univerzalnosti, jedinstvenom identitetu i njegovoj vezi i reakciji na spoljašnje društvene faktore. Istovremeno, rađa se pitanje u kojoj meri dolazi do internalizacije savremenih standarda, kao i da li i na koji način standardi potiskuju i deformišu stvaralačku slobodu i ostavljaju prostora za sopstveno zadovoljstvo bivstva.

Izložba radova studenata doktorskih studija Fakulteta likovnih umetnosti, svojevrsnim nazivom Under Pressure (Pod pritiskom), aludira na višeslojno značenje društvenih, kulturno-umetničkih koncepata i preispitivanje istih. Poigravajući se nazivom, čije reference prvobitno pronalaze u istoimenoj pesmi Dejvida Bouvija i grupe Kvin, umetnici David Mlađović, Danilo Paunović, Jovana Subašić, Milena Petrović i Tamara Agić, svojim radovima, ne samo da odražavaju i razmatraju savremene probleme društva i umetničke prakse, već i simbolično ukazuju na proces i tehniku grafičkog stvaralaštva kao i njen položaj u današnjem društvu.

Obuhvatajući univerzalna, ali i lična preispitivanja položaja i uloge čoveka u savremenom dobu, umetnici su u svojim radovima, putem eksperimentalnih formi, svojstvenog izraza, štaviše, inkorporiranja savremenih, prepoznatljivih narativa u stvaralaštvo, uspeli da predstave autentičnost i mogućnosti grafičkog medijuma. Preispitujući prednosti grafičkih tehnika, ali i ustaljenih tradicionalnih shvatanja o pukom kvantitetu, izloženi radovi omogućavaju posmatraču da zaista doživi, sagleda i stvori neraskidiv odnos s njima. Upotreba apstrahovanih, formi i bogatog ritmizovanog kolorita, sučeljavanje raznovrsnih oblika i linija, smenjivanje i prožimanje plošnih i reljefnih površina različite teksture, prisutni su u radovima Danila Paunovića i Davida Mlađovića. Svojom dinamikom, koja iziskuje sadejstvo svih čula i gotovo budi sinestetički doživalj, radovi evociraju bogatstvo osećanja i ostavljaju prostora da emotivno stanja budu prepoznata i prihvaćena kao sastavni deo svake individue. Eksperimentišući dimenzijom jednoobraznosti papirnih površina i beline koja istovremeno predstavlja beskrajnost, umetnica Milena Petrović preispituje na inovativan način, ne samo mogućnosti tehnike suvog žiga, nego i kako uz pomoć nje može da se postigne prividna dubina beskonačnog prostora. S tim u vezi, neretki su u njenim radovima motivi ćelija, nepravilnih organskih oblika, vodenih čestica koje intereaguju sa iluzijom prostora i aludiraju na bestežinsko stanje nezavisno od spoljnih uticaja. S druge strane, grafički listovi Tamare Agić, smešteni su između savremenog doba i percepcije istorijskih okolnosti. Ispitivanjem kolektivnog identiteta, osećanja nostalgije, ali i pritiska i prezasićenja nametnutih stavova o prošlosti, umetnica metaforično predstavlja doživljaj rastrzanosti između različitih stavova, uzimajući kao glavni motiv socijalističku arhitekturu. Varijacije predstava arhitekture, koje se kreću od realnih prikaza, potom distorzije i potpunog narušavanja arhitektonskih oblika, mogu se protumačiti kao refleksija skupa različitih mišljenja i osećanja o minulom dobu, koje je i danas aktivno prisutno u oblikovanju društva. U radovima Jovane Subašić, postignute su vizuelno bogate naracije, koje odražavaju današnje potrebe i stanje kulture i društva. Ovakve grafičke novele u čijem centru je ljudsko delanje, smeštene u fiktivne, urbane prostore koje umetnica zaprema arhitektonskim sklopovima, koji istovremeno nalikuju kako onim iz Piranezijevih „Tamnica“, tako utopijskoj ideji o potpuno uređenom svetu, otvaraju niz pitanja o težnjama savremenog čoveka, idealima slobode, kao i prelaženju određenih granica gde slobodna volja postaje samo privid.

Grupna izložba mladih umetnika, svojom tematikom i savremenom umetničkom praksom otvara još jedno poglavlje u kome se ostavlja beskonačno prostora za tumačenje, preispitivanje položaja pojedinca, stvaralačkog i kreativnog delanja koje teži oslobađanju stega očekivanja i pritiska današnjeg vremena. Pored toga, ona pruža i širu sliku stvaralaštva, koje se i pod istim tim okolnostima razvija, gradi i popločava put.

 

Katalog možete preuzeti ovde